Overslaan naar inhoud

Natte, semi-natte of droge tandheelkundige afzuiging: hoe kiezen?

Principes, vermogen, aantal behandelstoelen en installatie: een Cattani-afzuiging kiezen op basis van de gegevens van de fabrikant.

Informatie bestemd voor professionals in de tandheelkundige zorg. Volg altijd de handleiding van de fabrikant.

Cattani Turbo-Smart A – Semi-natte centrale afzuiging voor 2 behandelplaatsen met amalgaamafscheider ISO 18Cattani Micro-Smart Cube – Stille semi-natte afzuiging met amalgaamafscheider ISO 6Cattani Turbo-Smart 2V – Semi-natte centrale afzuiging voor 4 units met amalgaamscheider ISO 18
In het kort

Cattani maakt een onderscheid tussen droge afzuiging, waarbij alleen lucht de pomp bereikt en de vloeistoffen aan de behandelstoel worden gescheiden, en semi-natte afzuiging, waarbij lucht en vloeistoffen de machine binnenkomen die ze zelf scheidt (opleiding Cattani 2022). De keuze steunt op drie punten: het ontwerp van de leidingen, de technische ruimte en het nodige vermogen (200, 270 of 340 mbar). Cattani beveelt vervolgens elk model aan voor een aantal gelijktijdige behandelstoelen: 1 tot 2 voor Micro-Smart, 2 voor Turbo-Smart A, 4 voor Turbo-Smart 2V en HP, 15 voor Maxi Smart.

01De principes: droog, semi-nat, venturi

In zijn technische documentatie (2022) beschrijft Cattani de systemen als volgt:

SysteemPrincipeVermelde voordelenVermelde nadelen
DroogAlleen lucht bereikt de pomp; de vloeistoffen worden apart afgevoerd via een lucht-vloeistofafscheider in de tandheelkundige unit (p. 12-13)Eenvoudige technologie (p. 16)Eén lucht-vloeistofafscheider per unit, met de kosten en het onderhoud ervan (p. 16-18); amalgaamafscheiders verhogen onderhoud en kosten (p. 19)
Semi-natLucht en vloeistoffen komen samen bij de pomp aan: gemengde stroom (p. 14)Geïntegreerde functies: afzuiging, lucht-vloeistofscheiding, amalgaamretentie volgens ISO 11143 (95 %), variabele snelheid (p. 22)Geen vermeld door Cattani (p. 20)
VenturiPerslucht die door een smalle doorsnede stroomt, wekt de afzuiging op (p. 10)—Grote hoeveelheid perslucht nodig (p. 11)

Cattani besluit dat het semi-natte systeem, omwille van deze kenmerken, de meest verspreide oplossing is (zelfde opleiding, p. 23). Dat is het standpunt van de fabrikant; een droog systeem blijft relevant wanneer de installatie van de praktijk er al voor ontworpen is.

02« Nat » of « semi-nat »: een kwestie van woordenschat

De termen verschillen naargelang de documenten, ook bij Cattani. De Cattani-onderhoudsposter van september 2023 heet in het Italiaans « impianti centralizzati di aspirazione ad umido » en, in de Engelse versie, « semi-wet centralized aspiration plants » voor dezelfde Turbo Smart en Micro Smart (poster Cattani « Manutenzione ordinaria », 09/2023). De Franstalige handleiding van de Maxi Smart spreekt van een « système humide » (handleiding Maxi Smart, p. 6).

Concreet: wanneer een leverancier het over een « natte » afzuiging heeft voor een Turbo-Smart of een Micro-Smart, gaat het om het systeem dat Cattani als semi-nat beschrijft: lucht en vloeistoffen gaan door de machine, die ze scheidt met een centrifugale afscheider. In de Cattani-documentatie die voor deze gids werd geraadpleegd, hebben we geen beschrijving gevonden van een afzonderlijk derde « nat » systeem; de productfiche van Puli-Jet Plus 2.0 vermeldt alleen vloeistofringpompen, voor de antikalkwerking.

Hoe een Turbo-Smart werkt

De zuiggroep creëert de onderdruk in de centrifugale afscheider. De vloeistof uit de praktijk komt daar binnen; de lucht wordt naar buiten uitgestoten en de vloeistoffen worden afgevoerd naar het afvalwater, of naar de amalgaamafscheider als die geïnstalleerd is. De centrifugale afscheider start vóór de turbine om de opgehoopte vloeistoffen af te voeren, en een instelbare timer houdt de afzuiging 10 tot 300 seconden in werking (handleiding Cattani Smart, ed. 04-2024, p. 17).

03Debiet en vacuüm: welk vermogen hebt u nodig?

Cattani baseert zich op de norm ISO 10637, die twee parameters vastlegt (technische documentatie Cattani, 2022, p. 7-9):

  • Het debiet, de hoeveelheid lucht die door de canules gaat: minstens 250 l/min (15 m³/h). Volgens Cattani zorgt een hoog debiet voor een veilige omgeving.
  • Het vacuüm, de « kracht » van de afzuiging: maximaal 400 mbar. Hoe groter het vacuüm, hoe groter het debiet in de canules; een hoog vacuüm maakt een goede afzuiging mogelijk met kleine chirurgische canules.

Cattani merkt op dat de norm ISO 10637 werd herzien: maximaal vacuüm van 400 mbar, tegenover 250 mbar vroeger, omdat orale chirurgie vandaag een krachtige afzuiging vraagt (zelfde opleiding, p. 41-43). Zijn keuzerichtpunt:

VacuümGebruik volgens Cattani
200 mbar« Standaard »werk
270 mbarChirurgische afzuiging
340 mbarZeer krachtige chirurgische afzuiging

Bron: technische documentatie Cattani, 2022, p. 40.

04Welk Cattani-model voor hoeveel behandelstoelen?

ModelTypeGelijktijdige behandelstoelen (Cattani)Max. debietVacuüm in continubedrijfAmalgaamafscheider
Uni-Jet 75Droog1 (« single-surgery use »)1 250 l/min1 300 mm H₂OAan de behandelstoel
Tecno-JetDroog32 000 l/min1 400 mm H₂OAan de behandelstoel
Micro-SmartSemi-nat1 tot 2900 l/min210 mbarHydrocyclone ISO 6 (optie)
Micro-Smart CubeSemi-nat, kast voor binnen1 tot 21 000 l/min210 mbarHydrocyclone ISO 6
Turbo-Smart A (035105 / 035115)Semi-nat21 400 l/min210 mbarHydrocyclone ISO 18 (035115)
Turbo-Smart 2V (035130 / 035135)Semi-nat41 600 l/minZie opmerkingHydrocyclone ISO 18 (035135)
Turbo-Smart HPSemi-nat41 916 l/min338 mbarHydrocyclone ISO 18
Maxi SmartSemi-nat, monoblok15300 m³/h240 mbarHydrocyclone ISO 60

Bronnen: productfiches Cattani 020322, 020600, 035050, 035030, 035105, 035115, 035130, 035135, 035145 (cattani.it); handleiding Maxi Smart, ed. 04-2025, p. 4 en 6.

Opmerking over de Turbo-Smart 2V: de geraadpleegde Cattani-documenten geven twee verschillende waarden voor het vacuüm in continubedrijf (250 mbar in de handleiding, 280 mbar op de productfiche). We publiceren de waarde na bevestiging door Cattani.

Voor een praktijk met 2 behandelstoelen beveelt Cattani dus de Turbo-Smart A aan; voor 1 tot 2 behandelstoelen in een beperkte ruimte de Micro-Smart of de Cube-versie ervan. De Blok-Jet Silent 2 combineert in één kast een Turbo-Smart-afzuiging met hydrocyclone ISO 18 en een driecilindercompressor met droger (handleiding Cattani compressoren, p. 18).

05De installatie: leidingen, ruimte en afvoeren

Cattani vat de juiste keuze samen in drie punten: ontwerp van de leidingen, aangepaste technische ruimte, afzuigvermogen (opleiding 2022, p. 51).

  • Leidingen: de energie van de stroming neemt af in de leidingen, een echt ontwerp is nodig, en Cattani kan het maken (opleiding 2022, p. 26-30).
  • Ruimte: schoon, ver van warmtebronnen, beschermd tegen vocht en stof, tussen +5 °C en +35 °C, ontoegankelijk voor patiënten (handleiding Cattani Smart, p. 12).
  • Cube-versies: geleverd in een behuizing voor binnen, ze mogen niet buiten worden geïnstalleerd (zelfde bron).
  • Buiten: alleen met de Cattani-buitenkast, beschermd tegen regen, vorst en direct zonlicht (zelfde bron).
  • Aansluitingen: Ø 50 mm voor de Turbo-Smart, Ø 30 mm voor de Micro-Smart en Ø 40 mm voor de Micro-Smart Cube; de uitgestoten lucht gaat door een geluiddemper en een antibacteriële filter voordat ze naar buiten wordt geleid (handleiding Smart, p. 14).
  • Afvoer: met een hydrocyclone voert de afzuiging af onder zwaartekracht en kan ze nooit naar boven afvoeren (handleiding Smart, p. 14).
  • Elektriciteit: conform net, magnetothermische differentieelschakelaar 16 A klasse A of B (handleiding Smart, p. 13).

Als de amalgaamafscheider in een aparte technische ruimte geïnstalleerd is, vraagt Cattani om de units uit te rusten met de afvoergroep voor het spuwbakje met filter (productfiche Cattani 021960).

06Filters, canules en onderhoud

De uitgestoten lucht gaat door een antibacteriële filter. De HEPA H14-filter met actieve kool 042090 wordt door Cattani aanbevolen voor 4 tot 6 behandelstoelen, met een maximaal debiet van 90 m³/h en een patroon die om de 12 maanden moet worden vervangen; de filter Ø 30 042010, voor 1 tot 2 behandelstoelen, wordt om de 6 maanden vervangen (productfiches Cattani 042090 en 042010).

De canules verschillen naargelang het systeem: Cattani biedt bijvoorbeeld de spatwerende canule voor nat systeem 17 en de spatwerende canule voor droog systeem 11aan, evenals chirurgische canules.

Het dagelijkse onderhoud volgt de Puli-Jet-routine die beschreven staat in onze gids Onderhoud van de tandheelkundige afzuiging, en het amalgaam in de gids Amalgaamafscheider. Het volledige gamma vindt u op de pagina Cattani Benelux.

Uw afzuiging kiezen in 7 punten

  • Tel de behandelstoelen die tegelijk afzuigen.
  • Bepaal het nuttige vermogen: 200 mbar standaard, 270 mbar chirurgie, 340 mbar zware chirurgie.
  • Controleer het bestaande systeem: droog (afscheiders aan de stoel) of semi-nat.
  • Laat het leidingnet ontwerpen of controleren.
  • Reserveer een ruimte tussen +5 °C en +35 °C, geventileerd, ontoegankelijk voor patiënten.
  • Voorzie afvoer onder zwaartekracht en de amalgaamafscheider.
  • Kies de filter voor de uitgestoten lucht volgens het aantal behandelstoelen.

→De vermelde producten

?Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen droge en semi-natte afzuiging?
Bij droge afzuiging bereikt alleen lucht de pomp en worden de vloeistoffen in de unit gescheiden. Bij semi-natte afzuiging komen lucht en vloeistoffen de machine binnen, die ze scheidt (technische documentatie Cattani, 2022, p. 12-14).
Welke afzuiging voor 2 behandelstoelen?
Cattani beveelt de Turbo-Smart A aan voor 2 behandelstoelen die tegelijk werken: 1 400 l/min, 210 mbar in continubedrijf (productfiche Cattani 035105).
Welke afzuiging voor 4 behandelstoelen?
De Turbo-Smart 2V of de Turbo-Smart HP, die Cattani aanbeveelt voor 4 gelijktijdige behandelstoelen; de HP haalt 338 mbar in continubedrijf (productfiches Cattani 035130 en 035145).
Welk vacuüm voor chirurgie?
Cattani koppelt 270 mbar aan chirurgische afzuiging en 340 mbar aan zeer krachtige chirurgische afzuiging (opleiding Cattani 2022, p. 40).
Kunt u een afzuiging buiten installeren?
Alleen met de Cattani-buitenkast; de Cube-versies zijn uitsluitend voor binnen bedoeld (handleiding Cattani Smart, p. 12).
Wat legt de norm ISO 10637 op?
Volgens Cattani een debiet van minstens 250 l/min en een vacuüm van maximaal 400 mbar (opleiding Cattani 2022, p. 7-9).
Advies nodig?

Ons team helpt u verder, met de documentatie van de fabrikant.

Contacteer ons+32 2 586 32 84
Bronnen
  • Technische documentatie Cattani, 2022, p. 6 tot 51
  • Handleiding Cattani Micro Smart / Turbo Smart, FR, ed. 04-2024, p. 4 tot 17
  • Handleiding Cattani Maxi Smart, FR, ed. 04-2025, p. 4 en 6
  • Productfiches Cattani 020322, 020600, 035030, 035050, 035105, 035115, 035130, 035135, 035145, 021960, 042010, 042090, cattani.it
  • Poster Cattani « Manutenzione ordinaria Turbo-Smart / Micro-Smart », 09/2023 (versies IT en EN)
  • Handleiding Cattani « Compresseur sans huile à 1-2-3 cylindres », ed. 02-2023, p. 18 (Blok-Jet Silent 2)
Bestellen op axemed.be: prijzen, betaling, levering en factuur
Prijzen excl. btw, Stripe, Bancontact, iDEAL of overschrijving, levering via GLS, Peppol-factuur: wat u moet weten vóór uw eerste bestelling.